عصر انتظار
به نام خدا
پرسش: گفته شده که امام زمان (عج) با پیشرفته ترین سلاح روز می آید . این مطلب تا چقدر صحت دارد ؟ و یا اینکه دوباره پیروزی خون بر شمشیر است ؟
پاسخ: به صورت یقینی نمی‌توان در مورد «سلاح‌ها» در زمان خروج و قیام اظهار نظر کرد. البته بین حضرت و مخالفان جنگ صورت می‌گیرد؛ ولی نوع سلاح واقعاً روشن نیست و اگر بپذیریم که همین سلاح های فعلی و یا پیشرفته تر در هنگام ظهور و جنگ با حضرت موجود باشد، به این معنا نیست که از همه سلاح‌ها استفاده می‌شود؛ زیرا یکی از یاری دهندگان حضرت «رعب و ترس» است. خداوند در دل دشمنان ترس و هراس می‌اندازد و این باعث می‌شود که به درستی نتوانند از هر سلاحی استفاده کنند. به علاوه که تبلیغ و تبیین امام(عج) باعث می‌شود عده زیادی از مردم (وچه بسا برخی سربازان جبهه باطل) به حقیقت حرکت حضرت آشنا شده و او را بپذیرند. بر این اساس وضع به گونه‌ای خواهد شد که دشمن امکان استفاده از هر سلاحی را نخواهد داشت. البته توجیهات دیگری نیز شده است.
پرسش: آیا حدیثی در مورد از کار افتادن سلاح های کنونی در زمان ظهور وجود دارد ؟ در صورت بودن لطفا بیان کنید .
پاسخ: در پاسخ باید دو نکته را یادآور شویم:
الف. چون زمان ظهور به هیچ وجه معلوم نیست، پس نمی‌توان گفت حضرت اکنون ظهور خواهد کرد تا بگوییم سلاح‌های کنونی از کار خواهد افتاد. واقعاً معلوم نیست حضرت در چه زمانی و با چه شرایطی ظهور می‌کند و در زمان ظهور وضع سلاح‌ها چگونه خواهد بود؟ آیا پیشرفته‌تر خواهد شد؟ آیا بشر به کمال رسیده و قبل از ظهور سلاح‌های خطرناک را منهدم خواهد کرد؟ آیا در اثر جنگ‌های قبل از ظهور تمام سلاح‌ها تمام خواهد شدو … ؟
ب.چون در زمان صدور روایات، سلاحی جز سلاح سرد نبود، معنا نداشت که ائمه(ع) در این مورد سخن بگویند یا پرسشی از آنها شود. بنابراین نمی‌تواند اصولاً چنین حدیثی وجود داشته باشد. زیرا بزرگان ما به قدر فهم مردم با آنان سخن می‌گفتند.
با توجه به دو نکته بالا، نباید انتظار حدیث صریحی را داشت. اما از بعضی از احادیث می‌توان مطلبی را استفاده کرد، برای نمونه امام باقر(ع) می‌فرماید: «یسیر رعب امامه شهراً و خلفه شهراً؛ ترس و رعب به فاصله یک ماه قبل و بعد از امام در حرکت است»(بحار الانوار، ج52، ص343، ح91). یعنی یک ماه قبل از اینکه امام وارد منطقه‌ای شود، ستمگران و سپاهیانشان را وحشت و ترس فرا می‌گیرد. از طرفی شرط اولیه استفاده از توان و تجهیزات، داشتن روحیه و قدرت پر اقدام است. وقتی کسی بترسد، هیچ کاری نمی‌تواند انجام دهد. همچنین امکان دارد سپاهیان دشمن وقتی کلام دلنشین امام را بشنوند، از فرماندهان ظالم خود سرپیچی کرده و از این سلاح‌ها استفاده نکنند.
پرسش: آیا موقع ظهور همراه حضرت انگشتر سلیمان و پرچم حضرت (ص) و سنگ و عصای موسی است ؟
پاسخ: در برخی روایات اشاره شده است که امام مهدی(ع) هنگام ظهور، میراث‌هایی از انبیای گذشته به همراه دارد.
در روایتی از امام باقر(ع) نقل شده است: قائم(ع) هنگامی که ظهور کند، با پرچم پیامبر و انگشتر سلیمان و سنگ و عصای مربوط به موسی(ع) ظاهر می‌شود.(منتخب الاثر، ص386).
پرسش: تجهیزات نظامی امام زمان در هنگام خروج و قیام چگونه خواهد بود؟
پاسخ: 1ـ به صورت یقینی نمی‌توان در مورد “سلاح‌ها” در زمان خروج و قیام اظهار نظر کرد. البته بین حضرت و مخالفان جنگ صورت می‌گیرد؛ ولی نوع سلاح واقعاً روشن نیست و اگر بپذیریم که همین سلاح های فعلی و یا پیشرفته تر در هنگام ظهور و جنگ با حضرت موجود باشد، به این معنا نیست که از همه سلاح‌ها استفاده می‌شود؛ زیرا یکی از یاری دهندگان حضرت “رعب و ترس” است. خداوند در دل دشمنان ترس و هراس می‌اندازد و این باعث می‌شود که به درستی نتوانند از همه سلاحی استفاده کنند. به علاوه که تبلیغ و تبیین امام(عج) باعث می‌شود عده زیادی از مردم (وچه بسا برخی سربازان جبه باطل) به حقیقت حرکت حضرت آشنا شده و او را بپذیرند. بر این اساس وضع به گونه‌ای خواهد شد که دشمن امکان استفاده از هر سلاحی را نخواهد داشت. البته توجیهات دیگری نیز شده است.
اگر مراد شما سلاح‌های زمان بعد از پیروزی حضرت است؛ طبیعی است که دیگر جایی برای این سلاح‌ها نیست در آن دوران حاکمیت عدل الهی جایی برای نزاع و درگیری باقی نمی‌ماند.
پرسش: روی انگشتر حضرت که هنگام ظهور به دست دارند چه کلماتی نوشته شده است ؟
پاسخ: طبق برخی روایات نقش نگین امام زمان چنین است: “انا حجت الله و خاصته”
پرسش: سلاح امام زمان علیه السلام هنگام ظهور چیست ؟
پاسخ: اینکه سلاح حضرت و یارانش، هنگام ظهور چه خواهد بود، امری است که حقیقت آن برای ما روشن و آشکار نیست؛ چرا که ترسیم صحیح و دقیقی از آینده برای ما قابل تصور نیست. لذا تعیین و مشخص کردن نوع سلاح، امکان ندارد. البته در این میان چند نکته قابل دقت و تأمل است:
الف. روایاتی که در آنها به «سیف، (شمشیر)» اشاره شده، لزوماً به معنای آن نیست که نوع سلاح حضرت، شمشیر است؛ بلکه معنای اولی و درست آن، این است که قیام امام مهدی(ع) مسلحانه است. اگر مراد روایات واقعاً «شمشیر» باشد معنای آن این است که قیام مسلحانه، با شمشیر خواهد بود. این معنای دوم، البته محل تردید است.
ب. هر چند در دوران حضرت، علم شکوفا می‌شود و مردم به کمک آن، به درستی از مواهب الهی استفاده می‌کنند، ولی این شکوفایی، لزوماً به معنای تأیید و تکمیل شکوفایی و پیشرفت صنعتی مردم در دوران غیبت نیست. به بیان دیگر، هر پیشرفتی قابل پذیرش و ادامه نیست، از جمله پیشرفت در صنایع جنگی که روح حاکم بر آن، بر اساس تسلط بیشتر عده‌ای قلیل بر منابع طبیعی و عمومی دنیا و استثمار آن به نفع خود است. طبیعی است این پیشرفت، در نظام مهدوی ـ که بر اساس صلح و عدالت است ـ جایی ندارد و حضرت نیز نیازی به استفاده از سلاح‌های مدرن و فوق مدرن ندارد.
ج. پیروزی در جنگ و غلبه بر دشمن، تنها با تکیه بر سلاح و ادوات جنگی نیست؛ بلکه درایت و فرماندهی درست نیز شرط است. امام زمان(ع) از درایت و فرماندهی خود که از علم الهی سرچشمه گرفته است، بهره می‌برد. علاوه بر آنکه حضرت، علاوه بر امداد‌های غیبی و ملائکه، مجهز به لشکر رعب است و خداوند، وحشتی در دل دشمنان او می‌افکندکه توان درست فکر کردن و بهره‌بردن از تجهیزات را از دست می‌دهند. پیامبر اسلام(ص)، نیز در جنگ‌های خود، مؤید به این ابزار‌ها بود(مانند جنگ بدر و احزاب) و بر دشمنان پیروز می شدند .
پرسش: فلسفه ظهور امام زمان چیست؟ تجهیزات نظامی حضرت در مقابل دشمنان چگونه خواهد بود؟
پاسخ: برای فلسفه ظهور، ادله مختلفی می‌توان بیان کرد؛ از جمله:
در فطرت انسان‌ها، حق طلبی و عدالت خواهی نهفته و در درون جان و خمیر‌مایه آنان رشد و تعالی، مهر ورزی و نیک خواهی، آسایش و آرامش همگانی، بیزاری از ظلم و فریب کاری، نفرت از تباهی و آلودگی نهادینه شده است. انسان‌ها واقعاً زیبایی و رفاه را برای همه خواسته و از مشکلات و کاستی‌های دیگران رنج می‌برند و لذا در مواقع بروز بلاها به یاری یکدیگر برمی‌خیزند. طبیعی است انسانی که دارای حیات اجتماعی است، زمانی می‌تواند به امیال فطری خود پاسخ دهد که جامعه، تحت مدیریت صحیح قرار گیرد. آدمی وقتی می‌بیند مکتب‌های دست ساز بشر و حاکمیت انسان‌های بریده از خدا، نه تنها نتوانسته محیط مطلوب را فراهم آورد؛ بلکه با فراوانی ظلم و فساد، درد‌های بیشماری را بر او تحمیل کرده است؛ از درون جان آرزو می‌کند که روزی مرد آسمانی، عالم به نیاز‌ها و توانا بر رفع آنها بیاید و در سایه سار حکومتش، حقیقت زیبایی خویش را جلوه‌گر سازد. بنابراین ظهور امام مهدی(ع) امری است که فطرت آن را می‌طلبد و خداوند در پاسخ به این نیاز فطری، ظهور منجی را نوید داده است.
اگر از راه عقل بخواهیم به این مطلب بنگریم، می‌توانیم بگوییم: یکی از صفات زیبایی الهی، لطف است. هر کجا فیض الهی امکان داشته باشد، لطف او می‌طلبد این فیض را برساند و از این رو امامت ـ طبق تعریف شیعه ـ پس از رحلت پیامبر(ص) معنا پیدا می‌کند؛ چرا که وجود امام و راهبری او انسان را به خدا نزدیک‌تر و از معصیت دورتر می‌کند. حال اگر مردم به گونه‌ای آماده شدند که مدیریت و حاکم امام معصوم را پذیرا گردند تا در سایه حکومت او، به طرف تعالی و قرب الهی حرکت کنند، لطف خدا می‌طلبد که ظهور چنین فردی رقم بخورد.
در رابطه با سلاح حضرت اظهار نظر قطعی نمی‌توان کرد. برخی معتقدند: شمشیر حالتی نمادین دارد و بیانگر قیام مسلحانه حضرت است، طبق این نظر سلاحی که حضرت در قیام خود از آن استفاده می‌کند، سلاح متعارف روز است. برخی دیگر بر این باورند که جنگ واقعاً با شمشیر است. اینان برای تبیین چگونگی جنگ، احتمالاتی را مطرح کرده‌اند، برای مثال، عده‌ای سخن از استفاده از معجزه به میان آورده‌اند و برخی دیگر گفته‌اند: بسیاری از سربازان با شنیدن پیام حضرت، دست از جنگ برمی‌دارند و لذا عملا استفاده از بسیاری از ابزار، امکان پذیر خواهد بود، به هر حال آنچه مسلم است، اینکه سلاح حضرت و یارانش به گونه‌ای است که فرد بی گناه کشته نمی‌شود.
