
متن برنامه ی درس هایی از قرآن کریم حجت الاسلام قرائتی؛ تاریخ پخش :: ۱۳۷۱/۲/۳
بسم الله الرحمن الرحیم
الهی انطقنی بالهدی و الهمنی التقوی.
در خدمت عزیزان دانشجو هستیم و اساتید بزرگوارشان اما میدانید بحثی که مال درسهائی از قرآن شب جمعه هست چون برای میلیونها انسان است باید بحثی باشد که مثل آب جوش باشد که به همه معدهها بخورد بحثهایی که ترشی و زعفران دارد یک عده لذت میبرند اما بعضی مزاجها پس میزند این است که بحث تلویزیونی باید برای امت مفید باشد تا حالا نیتمان در این سالها که توی تلویزیون بودهایم این بود که چیزی باشد همه مردم یعنی از بچه کوچک تا پیرمرد و پیرزن به آن نیاز دارند بحثی که در این زمان یعنی بین انتخابات دور دوم میخواهم بگویم بحث آبرو و حیثیت مردم است بحث مهمی است منتهی مخصوص انتخابات هم نیست توی خانهها توی روستاها دو نفر هم شاگردی مزرعه همه لت و پار میکنند همدیگر را صاف آبروی همدیگر را میریزند.
حیثیت مردم چیزی است که در قرآن خیلی گران است و در میان ما خیلی ارزان است. امام صادق(علیه السلام) در مسجد الحرام ایستاده بود فرمودای کعبه خیلی عزیزی بعد فرمود آبروی مؤمن از کعبه عزیزتر است.
همه گناهان را اگر انجام دادی جهنمی میشوی اما آبروریزی را همین که دوست داری آبرویش را بریزی گرچه آبرو نریزی دوست داشتن هم گناه کبیره است خیلی مهم است «إِنَّ «الَّذِینَ یُحِبُّونَ أَنْ تَشِیعَ الْفَاحِشَهُ فِی الَّذِینَ آمَنُوا لَهُمْ عَذَابٌ أَلِیمٌ فِی الدُّنْیَا وَالْآخِرَهِ» النور/۱۹ کسانی که دوست دارند در مومنین آبروریزی کنند ولو کاری نکنی، کسی که لذت ببرد یک مسلمانی خراب بشود همین علاقهاش عذاب دردناکی برای آنها هست یعنی همه گناهان روی(یفعلون) آن گناه است ولی گناه آبرو روی(یحبون) گیر است.
همه گناهان دو تا شاهد میخواهد گناه آبرو چهار تا شاهد میخواهد ما در اسلام یک جا داریم که سه تا مجتهد عادل باید شلاق بخورند برای اینکه این سه تا مجتهد گفتند فلانی فلان کاره است و مجتهد چهارم پیدا نشد که تایید کند. و هیچ کجای اسلام اجازه نمیدهد که مجتهد عادل شلاق بخورد جز آنجایی که آبروی یک مظلومهای ریخته بشود با نسبت زنا و این نسبت چهار تا شاهد پیدا نکند.
امام صادق(علیه السلام) فرمود اگر کسی مؤمنی را خراب کند نمیمیرد مگر اینکه خودش به همان بلا مبتلا میشود. نمیشود کسی را مسخره کرد. (مَنْ رَوَى عَلَى مُؤْمِنٍ رِوَایَهً) الکافی ج2 ص358- اگر کسی چیزی را نقل کند علیه یک مسلمان(یُرِیدُ بِهَا شَیْنَهُ وَ هَدْمَ مُرُوءَتِهِ) فقط توی دلت اراده کردی که خرابش کنی(لِیَسْقُطَ مِنْ أَعْیُنِ النَّاسِ) اینرا نقل میکنی تا طرف را از پیش چشم مردم سقوط بدهی(أَخْرَجَهُ اللَّهُ مِنْ وَلَایَتِهِ إِلَى وَلَایَهِ الشَّیْطَانِ) اینها قطعاً در خط شیطان هستند بعد میفرماید(فَلَا یَقْبَلُهُ الشَّیْطَانُ) شیطان هم او را قبول ندارد. در جهنم هم بسته باشد رسوایی است.
امام باقر و امام صادق(علیهما السلام) فرمودند(أَقْرَبُ مَا یَکُونُ الْعَبْدُ إِلَى الْکُفْرِ) الکافی ج ۲ ص ۳۵۴ – نزدیکترین وقتهایی که انسان از ایمان به دایره کفر ملحق میشود پروندهاش از ایمان منتقل میشود به پرونده کفر این است که(أَنْ یُوَاخِیَ الرَّجُلَ عَلَى الدِّینِ فَیُحْصِیَ عَلَیْهِ عَثَرَاتِهِ وَ زَلَّاتِهِ لِیُعَنِّفَهُ بِهَا یَوْماً) یواشکی با او رفیق میشوید با او رفیق میشود که عیب هایش را کشف کند بعد اینرا نگه دارد نگه میدارد که یک روزی او را خراب کند.
من خودم یکوقتی سندی داشتم که روی کرهی زمین هم این اوراق دست من بود ولی آبروی یک مسلمانی در اختیار این سند بود که حاضر بودند بعضی از خطوط سیاسی این سند را از من بخرند من یک شب فکر کردم گفتم شاید من مردم و این سند دست کسی افتاد بالاخره نشستم پاره کردم و دور انداختم. بعضیها اینقدر لذت میبرند که آقا ما اسنادی داریم صدایت را در نیاور که رو خواهم کرد این پیداست که اسناد را جمع کرد آدم طبیعی که توی خیابان راه برود که اسناد جمع نمیکند.
البته جاهایی هم داریم که راستی باید آبروریزی کرد منتهی آن توی ما نیست ما همه خدا و پیغمبر و معاد و ولایت فقیه و قرآن و اسلام را قبول داریم ما نود و هشت درصد مشترکات داریم. حدیث داریم که پیغمبر فرمود اگر کسی دسته گلی آب داد و کسی هم این دسته گل را بیان کرد کسی که بیان میکند گناه بیان کننده گناه کسی است که این کار را مرتکب شده است.
حدیث داریم که اگر کسی لغزشهای مؤمنین را دقت کند تیز بشود که کی چکار کرده، خدا او را خراب میکند گرچه توی خانه باشد یعنی حتی خدا او را نزد زن و بچهاش خوار میکند. امام علی(علیه السلام) فرمود اگر کسی سقوط کرد کیف نکن چون نمیدانی که تاریخ به تو چه خواهد کرد تا مادامی که نمیدانی تاریخ به تو چه خواهد کرد کیف نکن.
حدیث داریم کیف نکن اگر کسی دسته گل آب داد تو خودت نمیدانی که همیشه کارهایت درست باشد ممکن است تو هم یک روزی گرفتار بشوی. پیغمبر فرمود سر به سر برادرت نگذار خدا میبیند حالا که تو نیش میزنی یک صحنهای پیش میآورد که او بالا میاید و تو گرفتار میشوی. (مَنْ عَابَ عِیبَ) بحارالأنوار ج75 ص79 حدیث داریم کسی که عیب مردم را بگیرد مردم از او عیب میگیرند. حدیث دیگری داریم اگر کسی ربا بگیرد مثل زنای با مادر است بعد فرمود کسی که زبانش را دراز میکند آبروی مؤمنی را بریزد از زنای با مادر بدتر است. پیغمبر فرمود شب معراج دیدم افرادی که ناخن هایشان مثل مس بود چنگ میزدند و خودشان را خونی میکردند از جبرئیل پرسیدیم اینها کی هستند؟ اینها کسانی هستند که آبروی مسلمانها را میریزند.
پسر شهید بهشتی نقل میکرد که توی ماشین شرکت واحد تهران بحث این شده بود که خانــه بهشتی چند طبقه است هر کسی یک چیزی میگفت خلاصه یک کسی گفت آقا جان میرویم میشماریم این دیگر چیزی نیست یکوقت میبینی عمری میگویند زن یک دنده از مرد کمتر دارد آدم یکبار عمهاش را میخواباند و میشمرد اینکه آدم عمری اعتقاد داشته باشد که زن یک دنده از مرد کمتر دارد و آدم از روی عقیده هی زنده بشود و بمیرد آدم بشمرد بالاخره آقای راننده ماشین را میآورد میبیند که خانــه بهشتی یک طبقه است. یک کسی میگفت من از علی شجاعتر هستم گفتند اُه! گفت ببینید علی از مردم نمیترسید من از خدا هم نمیترسم بعد میگفت من سخاوتم هم از علی بیشتر است گفتند چطور؟ گفت علی از دنیا گذشت من از آخرت هم گذشتم بعد گفتم من هم از پیغمبر بالاترم گفت چطور؟ گفتم پیغمبر دست کارگر را بوسید من دست بیکار را هم میبوسم. من میخواهم بگویم امشب حرفی بزنم از خدا بالاتر خدا گفته اگر فاسق حرفی زد تحقیق کن «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِنْ جَاءَکُمْ فَاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَیَّنُوا» الحجرات/۶ من میخواهم بگویم اگر عادلی هم حرفی زد تحقیق کن چون آدمهای عادلی هستند که آدم فاسق توی آستین دارند و دارند آنها را قلقلک میدهند.
هر کجا که دیدید آبروی کسی در خطر است نشستن شما حرام است گوش دادن شما حرام مطالعــه آن هم حرام مگر اینکه در روح شما اثر نگذارد میشود بدون آبروریزی اصلاح کرد. دزد کسی است که مال میبرد و کسی که با قلمش آبرو میبرد از دزد بدتر است چون جای مال پر میشود ولی جای آبرو پر نمیشود. پیغمبر فرمود هر کسی مومنی را خراب کند این جنگ با من و جنگ با خدا کرده است.
راههای حفظ آبرو: ۱- سوء ظن نبرید «إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ» الحجرات/۱۲ سوء ظن حرام است. ۲- تجسس حرام است، «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا تَدْخُلُوا بُیُوتًا غَیْرَ بُیُوتِکُمْ» النور/۲۷ وارد خانــه همدیگر نشوید «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْیَاءَ إِنْ تُبْدَ لَکُمْ تَسُؤْکُمْ» المائده/۱۰۱ داریم که اگر در یک جلسهای به مقدسات توهین میشود باید بروی.
(صَلَّى بِنَا رَسُولُ اللَّهِ ص ثُمَّ انْصَرَفَ مُسْرِعاً حَتَّى وَضَعَ یَدَهُ عَلَى بَابِ الْمَسْجِدِ) بحارالأنوار ج ۷۲ ص214- پیغمبر یک روز نمازش را که خواند فوری رفت و پاشنههای در را نگه داشت و فرمود نمیگذارم کسی برود(ثُمَّ نَادَى بِأَعْلَى صَوْتِهِ) جیغ کشید فریاد کشید فرمود(یَا مَعْشَرَ مَنْ آمَنَ بِلِسَانِهِ وَ لَمْ یَخْلُصِ الْإِیمَانَ إِلَى قَلْبِهِ)ای کسانی که ظاهراً میگوئید ما مسلمان هستیم ولی ایمان در قلبتان نیامده(لَا تَتَبَّعُوا عَوْرَاتِ الْمُؤْمِنِینَ) عیب مردم را ور نروید تحقیق نکنید عیب مردم را(فَإِنَّهُ مَنْ تَتَبَّعَ عَوْرَاتِ الْمُؤْمِنِینَ) کسی که دقت کند و عیب مردم را کشف کند آبروریزی کند(تَتَبَّعَ اللَّهُ عَوْرَتَهُ) خداوند عورت او را کشف میکند یعنی عیبهای او را لو میدهد(وَ مَنْ تَتَبَّعَ اللَّهُ عَوْرَتَهُ فَضَحَهُ وَ لَوْ فِی جَوْفِ بَیْتِهِ) کسی اگر خدا اراده کند که آبرویش را بریزد توی خانــه خودش هم باشد آبرویش را میریزد برای تبلیغ این شیوهی نو بکار برد میخواست بگوید این سخنرانی با باقی سخنرانیها فرق دارد.
چرا آبروی همدیگر را میریزیم؟ انگیزههای اقتصادی و سیاسی و فرهنگی و روانی و اجتماعی است گاهی هم ساده لو است دهان به دهان میگویند و اینرا هُل میدهند افرادی هستند مثل اردکهایی که سیمانی هستند فوارههایی هست که لوله کشی میکنند و آب میرود توی شکم اردک از نوک اردک بیرون میریزد افرادی هستند مثل اردک آب از دهان آنها بیرون میاید افرادی هستند که ساده هستند و روی جهل آبروریزی میکنند. انگیزههای سیاسی که میخواهد رقیب را از سر راه بردارد انگیزهای درونی هم مثل حسادت و حرص مرضهای درونی دارد. افشاگری حرام است مگر در موارد خاصی(لَوْ تَکَاشَفْتُمْ مَا تَدَافَنْتُمْ) بحارالأنوار ج74 ص385- اگر افشاگری کنید در تشیع جنازه همدیگر شرکت نمیکنید.
گاهی به اسم حفظ نظام افشاگری میکنند ما همهاش نظام سیاسی نداریم نظام اخلاقی هم خودش یک نظام است الان دنیا میسوزد توی آتش بی سوادی یا بی اخلاقی؟ دنیا الان مشکل تقوا دارد نه مسئله تخصص.
گاهی میگوید من که نمیگویم مردم میگویند خوب اگر مردم بگویند باید باور کرد؟ به هر حال موارد استثناء هم دارند. بعضیها برای کسب آبرو یک کارهایی میکنند مثلاً ولخرجی میکند بریز و بپاش میکند به هوای تحصیل آبرو میآیند و میخورند بعد فحش میدهند میگویند از کجا آورد؟ من خودم این کار را کردم مهمان بردم خانه غذای خوب به او دادم رفت یک جای دیگر گفت این آخوندها از کجا میآورند؟ گفتم دستم بشکند که دیگر برای تو چیز خوب درست کنم اینطور نیست که اگر غذای خوب خوردند دعایت کنند به تو فحش میدهند اینطور نیست که اگر کفش و کلاه تو گران باشد آبرو دار هستی. خانهاش را قشنگ میسازد به خیال اینکه اگر خانهاش قشنگ باشد آبرویش زیاد میشود مسجدش را قشنگ میسازد گاهی از این راهها میخواهند آبرو پیدا کنند.
افرادی با تملق میخواهند محبوب بشوند افراد متملق مثل لنگ میمانند که هر ساعتی دور پای کسی است ستار العیوب است هر ساعتی دور پای کسی است حالا یا تملق از زور دار یا از پولدار یا از مسئول یا کدخدا افرادی با ریا کاری و تظاهر رفته پهلوی فلانی یک عطسه کرده عکس گرفته یک چای خورده عکس گرفته، آقا من با فلانی یک جا بودم حالا اگر با فلانی یک جا بودی مهم هستی؟ مثلاً اگر دود رفت بالا روسفید است؟ هر کس مسلمانی را خراب کند خیلی خطرناک است کل پُستهای دنیا نمیارزد به اینکه آبروی مسلمانی را بریزیم این هم مسلمانی که امام او را دوست دارد خون دادهاند خانواده شهید هستند خوبها به جان هم افتادهاند به هر حال مواظب آبروی مردم باشید.
امام یک فتوا داد که سلمان رشدی باید اعدام شود با یک فتوا به اسلام عزت داد آنوقت ما به اسم اینکه مقلد امام هستیم با قلممان خراب میکنیم امام با قلمش به ما عزت داد و ما با قلممان داریم کجا میرویم؟
«والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته»