گناه شناسی( زمینه های گناه )

متن برنامه ی درس هایی از قرآن کریم حجت الاسلام قرائتی؛ تاریخ پخش   ::    ۱۳۶۲/۴/۱۰

بسم الله الرّحمن الرّحیم

الحمدلله رب العالمین و صلی الله علی سیدنا و نبینا محمد و علی اهل بیته و لعنه الله علی اعدائهم اجمعین من الان الی قیام یوم الدین الهی انطقنی بالهدی و الهمنی التقوی.
گاهی زمینه‌های اقتصادی دارد. گفتیم گاهی زمینه سیاسی دارد، اصرار بر گناه را گفتیم، گناه کبیره و صغیره و گناهان بندگان را گفتیم، زمینه‌های اجتماعی گاهی بخاطر عدم رسیدگی دستگاه قضایی است.
اگر دستگاه قضایی قوی و قاطع نباشد و مجرم به جزایش نرسد، اگر جریمه و دستگاه قضایی نبود و دیر بجنبد و مجرم در جامعه راحت باشد، مجرم‌ها زیاد می‌شوند.
«الزَّانِیَهُ وَ الزَّانی‏ فَاجْلِدُوا کُلَّ واحِدٍ مِنْهُما مِائَهَ جَلْدَهٍ وَ لا تَأْخُذْکُمْ بِهِما رَأْفَهٌ» نور/۲ مرد و زن زناکار را بزنید و شما را رأفت(رحمت)و مهربانی نگیرد. دچار دلسوزی و رأفت نشوید.
اسلام دین رحم است ولی بعضی جاها نباید رحم کرد، ترحم بر پلنگ تیز دندان ستمکاری بود بر گوسفندان. اگر پسر جوانی را که بخاطر مزاحم زن و دختر جوانی شده شلاقش زدند و شما رحمتان آمد دیگر دختران شما اطمینانی به کسی نمی‌کنند. ولی اگر هر دخترو پسری آزادی داشتند دیگر امنیت و آبرویی برای کسی نمی‌ماند. قرآن درباره قضاوت می‌گوید که سفت باشید گرچه به ضرر خودت می‌شود. عدالت داشته باشید «وَ لَوْ عَلى‏ أَنْفُسِکُمْ أَوِ الْوالِدَیْنِ وَ الْأَقْرَبینَ» نساء/۱۳۵ گرچه به ضررخودتان و یا والدینتان باشد، دستگاه قضایی باید محکم باشد.
قرآن می‌گوید که اگر شل شوید آنها همین را دوست دارند «وَدُّوا لَوْ تُدْهِنُ فَیُدْهِنُونَ» قلم/۹ این راجع به دستگاه قضایی نیست کلاً در مورد سفت گیری می‌باشد. دشمنان دوست دارند شما شل شوید تا سازش کنند.
ماه رمضان ماه قرآن و آشنایی با آیه‌های قرآن و مفاهیم قرآن باید قدم به قدم آشنا شویم که جمهوری اسلامی برپایه قرآن می‌باشد استخدام وعزل ونصب بر پایه و طبق آیه‌ی قرآن می‌باشد و نیز دوستی و قهر و صلح وبرخوردهایش و. . .
از عایشه پرسیدند که رسول خدا چگونه بود؟ گفت «کان خلقه القرآن»(شرح‏نهج‏البلاغه‏ابن‏ابى‏الحدید، ج‏۶، ص‏۳۴۰) یعنی پیغمبر اخلاقش قرآن بود.
قاطع بودن با عجول بودن فرق می‌کند و دستگاه قضایی باید قاطع باشد قاطعیت غیر قاتلیت می‌باشدقاطعیت یعنی اینکه دقت کنید و وقتی روشن شد مصالح این و آن را در نظر نگیرید اگر هم روزنامه‌های خارجی حرف زدند بزنند چه موقعی شده که آنها ناله‌های مظلومان ایرانی را چاپ بکنند. ما نمی‌توانیم بخاطر اینکه اگر فلان جنایتکار را بکشیم و اعدام کنیم در روزنامه می‌نویسند و کاریکاتور کشیده مسخره‌مان می‌کنند این کار را نکنیم و خوبی مابه این است که مسخره پذیر نیستیم «وَ لا یَخافُونَ لَوْمَهَ لائِمٍ» مائده/۵۴ یعنی حزب الله طوری است که با مسخره و نیش و نوش از میدان فرار نمی‌کند.
«کَانَ أُسَامَهُ بْنُ زَیْدٍ یَشْفَعُ فِی الشَّیْ‏ءِ الَّذِی لَا حَدَّ فِیهِ فَأُتِیَ رَسُولُ اللَّهِ ص بِإِنْسَانٍ قَدْ وَجَبَ عَلَیْهِ حَدٌّ فَشَفَعَ لَهُ أُسَامَهُ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ ص لَا یُشَفَّعُ فِی حَدٍّ»(کافى، ج‏۷، ص‏۲۵۴) انسانی را نزدپیامبر آوردند که باید حد بخورد واسامه شفاعت او راکرد و پیامبر فرمودند حد خداشفاعت پذیر نمی‌باشد(پارتی بازی)اسامه شخصی بود جوان که پیامبر او را بسیار دوست می داشت و وقتی در حال فوت بودند به مدینه حمله شد و اسامه را فرمانده کل سپاه برای دفاع کردند فرمودند «لَعَنَ اللَّهُ مَنْ تَخَلَّفَ عَنْ جَیْشِ أُسَامَه»(بحارالأنوار، ج‏۳۰، ص‏۴۳۲). خدالعنت کند هرکه را که دستور فرماندهی را رد کند باید گوش به فرمان اسامه جوان بود و پیرمردها نمی‌توانستند او را بپذیرند.
قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص: «لَا یُشَفَّعُ فِی حَدٍّ»(کافى، ج‏۷، ص‏۲۵۴) حد خدا شفاعت بردار نیست. قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص: «لَا کَفَالَهَ فِی حَدٍٍّّ»(کافى، ج‏۷، ص‏۲۵۵) حد خدا کفالت بردار نیست.
باید این احادیث با کاشی کاری بالای اداره‌ها نوشته شود مثل امور خارجه که نوشته شده نه شرقی نه غربی جمهوری اسلامی سیاست خارجی ما این است که خوب هستیم اما وابسته نیستیم البته اگر خوب باشند.
پس خوب است هر وزارتخانه‌ای آیات و روایات مربوط به خود را این کار بکند. مثلا سیاسی ایدئولوژی ارتش مربوط به ارتش روایاتی داریم که در آنجاها خوب است به کار رود البته طوری نباشد(پوستری) که ازبین برود. یعنی در واقع قرآن ما باید در کوچه و بازار برود یعنی باید در مرزها برود.
مثلاً در پارک‌هایی که نوشته به گلها دست نزنید روایاتی از امام صادق(علیه السلام) بنویسند که با دیدن گل به یاد این روایات بیفتد قال الباقر(ع): «حَدٌّ یُقَامُ فِی الْأَرْضِ أَزْکَى فِیهَا مِنْ مَطَرِ أَرْبَعِینَ لَیْلَهً وَ أَیَّامَهَا»(کافى، ج‏۷، ص‏۱۷۴) امام باقر(علیه السلام) فرمودند حد‌ی که در زمین بر یک فاسدمی زنند، اثرش از چهل شبانه روز باران بیشتر است. اینها حد می‌خورند تا پسر و دختری که به مدرسه می‌روند خانواده‌ها خیالشان راحت شود.
ام السلمه که یکی از زنان خوب رسول خدا بود(البته یک سری می‌گویند از زنان پیامبر بهتر وجود ندارد ولی قرآن این را قبول ندارد چون می‌گوید به رسول خدا که به زنانت بگو که غر نزنند و گرنه زنانی به تو می‌دهدکه «خَیْراً مِنْهُنَّ» حجرات/۱۱ یعنی از آنها بهتر است).
خدا در قرآن می‌فرماید: «فَإِنَّ اللَّهَ أَعَدَّ لِلْمُحْسِناتِ مِنْکُنَّ أَجْراً عَظیماً» احزاب/۲۹
و خدا قرار داد برای بهترین شما اجر عظیمی پس معلوم می‌شود همه خوب و یکسان نبوده‌اند. مثل اینکه در کلاس معلمی به شاگردانش می‌گوید برای خوبانتان جایزه آوردم پیداست که اگر همه یکسان بودند که خوب و بد معنا نداشت.
ام سلمه کنیزی داشت و این کنیز روزی دزدی کرد، ‌ام السلمه با کنیز پیش رسول خدا رفتند و گفتند این کنیززن شما نیست از او چشم پوشی کنید «فَقَالَ النَّبِیُّ ص یَا‌ام سَلَمَهَ هَذَا حَدٌّ مِنْ حُدُودِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ لَا یُضَیَّعُ فَقَطَعَهَا رَسُولُ اللَّهِ ص»(کافى، ج‏۷، ص‏۲۵۴) دست کنیز را پیغمبر قطع کرد.
اگر محارب مسلمی، مسلمانی راکشت گرچه اولیاءدم او را عفو کنند ولی چون محارب است می‌شود بر او حد جاری کرد. محارب کسی است که اسلحه کشیده است چه بزند و چه نزند و این مزد حال یک نفر راکشت و پس از آن پدر یا پسر مقتول بگوید من راضی هستم قاضی شهر می‌تواند به خاطر اسلحه کشیدن براو حد جاری کند(بخاطر پررویی او که ترس و وحشت ایجاد کرده است)زیرا که اسلحه کشی گناهش با آدم کشی فرق دارد.
یکی از وسایلی که با آن می‌توان جلوی گناه را گرفت بایکوت کردن می‌باشد.
منزوی: یعنی کسی که او را بایکوت می‌کنند یعنی از معرکه او را دور می‌کنند. و این یک برخورد سیاسی است بر عکس شلاق که برخوردی نظامی است. یعنی کسی را گردونه بیرون کنند.
«الزَّانی‏ لا یَنْکِحُ إِلاَّ زانِیَهً أَوْ مُشْرِکَهً وَ الزَّانِیَهُ لا یَنْکِحُها إِلاَّ زانٍ أَوْ مُشْرِکٌ وَ حُرِّمَ ذلِکَ عَلَى الْمُؤْمِنینَ» نور/۳(قرآن) که ازدواج زنان و مردان زنا کار باید استثنایی باشد که نباید این دوزن و مزد عفیف را بگیرند باید حتما زن و یا مرد زنا کار بگیرند.
«وَ حُرِّمَ ذلِکَ عَلَى الْمُؤْمِنینَ» ازدواج با زنان و مردان زناکار استثنایی دارد که امت حزب الله باید از آن دوربشوند. یعنی زنان ومردان زناکار و معروف به این کار نمی‌توانند از دایره زنان و مردان مسلمان حزب الهد همسری برگزینند. یک جا داریم «وَ الَّذینَ یَرْمُونَ الْمُحْصَناتِ ثُمَّ لَمْ یَأْتُوا بِأَرْبَعَهِ شُهَداءَ فَاجْلِدُوهُمْ ثَمانینَ جَلْدَهً وَ لا تَقْبَلُوا لَهُمْ شَهادَهً أَبَداً وَ أُولئِکَ هُمُ الْفاسِقُونَ» نور/۴ اگر کسی نسبت زشتی به زنان داد گواهی آنها را هرگز قبول نکنید.
امام صادق(علیه السلام) دوست داشت که بیست سال با هم دوست بودند و دید که این دوست فحشی به مادر نوکرش داد و امام گفت چرا کار را کردی و دوست گفت این نوکرم است و به مادرش که مسلمان نیست فحش دادم امام صاق(علیه السلام) گفت حق نداری به او فحش دهی با اینکه مسلمان نیست.
منافقین جامعه نیز باید بایکوت شوند «وَ لا تُصَلِّ عَلى‏ أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلى‏ قَبْرِهِ إِنَّهُمْ کَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا وَ هُمْ فاسِقُونَ» توبه/۸۴ اگر از اینهاکسی مُرد سر قبرش نماز نخوان و اصلاً سر قبرش نرو(باباقی قبرها فرق دارد) و این خطاب به پیغمبر است «إِنَّمَا الْمُشْرِکُونَ نَجَسٌ فَلا یَقْرَبُوا الْمَسْجِدَ الْحَرامَ بَعْدَ عامِهِمْ هذا» توبه/۲۸ شرک حق ورود به مسجد الحرام را ندارد و این منطقه حق ورودی برای بیگانگان قائل نیست.
به شارب الخمر دختر ندهید اگر به مسجد مسلمانها نیامد او را به حساب نیاورید و این یک انزوا است. واینها نشان دهنده این است که جامعه اسلامی با برخوردهایی می‌تواند این افراد را تنبیه کند و نمونه بارزش دستور پیغمبر است.
در یکی از جبهه‌ها پیغمبر دستور بسیج را صادر فرمودند و سه نفر شرکت نکردند وقتی جنگ تمام شدفرمودند هیچ کس با این سه نفر حرف نزند. همه با این سه نفر اعتصاب سخن کردند. و آنها این قدر توبه وزاری کردند که خداوند توبه‌شان را بخشید.
البته باید شلاق را همانطوری که حاکم شرع می‌گوید زد گاهی حاکم شرع حکم شلاق را می‌دهد ولی زدن شلاق آنطور که خدا خواسته است نیست. شرایط: شلاق بایدمعمولی باشد نباید عقده‌ای باشد کسی که می‌زند در حین زدن نباید خوشی کند و باید دلش برای گناه کردن داو بسوزد و این شلاق باید مثل چوبی باشد که پدر به بچه‌اش می‌زند. در حین زدن دوستش هم دارد، پس نباید انتقامی باشد باید برای مصلحت جامعه باشد نباید کیف کند و این جنایت است مثل آمپول زنی که اگر طرف آخ گفت دلش می‌سوزد ولی چاره‌ای ندارد. نباید انسانیت حتی در برابر مجرم فراموش شود.
وقتی امیرالمومنین(علیه السلام) در جبهه آب را می‌گرفتند به ایشان می‌گفتند به دشمن آب ندهیم ولی ایشان می‌گفتند آب بدهید و مرد باشید.
مرتبه فقهی دراد که آیا می‌شود زن زنا کار را گرفت بله ازدواج موقت می‌شود کرد. می‌شود هم صیغه ازدواج موقت کرد و هم دائم و آن آیه‌ای که قبلا بحث شد جوانب فقهی دارد که باشد برای بعدا.
(تکرار مطالب قبلی)
یکی از زمینه‌های گناه این است که کسانی که گناه می‌کنند زمینه حلال ندارند باید این را به وجود آورد.
مثلاً حدیث داریم که غرایز طبیعی باید از راه حلال اشباع شود. دلیل نمی‌شود که اگر زمینه حلال نبود حرام کرد، ولی این خود دلیلی است که اگر زمینه حلال نبود حرام انجام می‌شود.
در زمان حضرت لوط که کار رشت لواط زیاد بود دو جوان زیبا که فرشته بودند ولی به شکل دو جوان زیبا وپسر زیبا در آمده بودند پیش پیامبر آمد ند، لات‌های محل وقتی آنها را دیدند(لواط کارها) به خانه پیامبرآمد ند پیغمبر در را باز کردند لات‌ها گفتند آن دو پسر را به ما بده، قرآن می‌گوید پیامبر فرمودند «هؤُلاءِ بَناتی» هود/۷۸ گفت من دختر دارم دخترهایم را به عقد شما در می‌آوردم.
این آیه به مصلحان اجتماع یک خطی می دهد(به مربیان و معلمین و رزمندان و پدرو مادرها) که اگر خواستی جلوی گناه را بگیری قبلاً باید یک طرح اصلاحی داشته باشی، اگر این جاده را آسفالت کنی باید کنارش یک جاده بکشی و نشانه بگذاری که این جاده در دست تعمیر است از آن جاده بروید. مثلاً سینما خراب است نروید باید یک فیلم درستی بسازند که به آن نگاه کنند«وَ لا تُخْزُونِ فی‏ ضَیْفی‏» هود/۷۸ آبروی من را پیش مهمان هایم نبرید.
حضرت لوط دیدند خیلی اصرار می‌کنند گفت «أَ لَیْسَ مِنْکُمْ رَجُلٌ رَشیدٌ‏» هود/۷۸ کسی نیست که درد دل مرا بفهمد.
امام وقتی به بهشت زهرا آمدند گفتندما با سینما مخالف نیستیم با فحشا مخالفیم و گرنه شنا حق طبیعی انسان است. نمی‌گوید(علموا انباءکم) می‌گویند «عَلِّمُوا أَوْلَادَکُمْ السِّبَاحَهَ وَ الرِّمَایَهَ»(کافى، ج‏۶، ص‏۴۷) به همه فرزندانتان شنا یاد دهید.
اگر می‌گفت(علموا انباءکم) باید به پسرها یاد بدهید می‌گفتند دخترها نباید شنا یاد بگیرند ولی اولاد یعنی هم دختر و هم پسر ولی چه کسی باید یاد بدهد باید عفت باشد.
یک روز پیامبر به خانه آمدند و به حضرت زهرا فرمودند که حضرت علی کجا رفتند حضرت زهرا گفتند که تاچند دقیقه دیگر می‌آیند پیامبر گفت پس چرا تو نشسته‌ای پاشو و آرایش کن و خودت را درست کن. این لذت طبیعی است ولی وقتی بیرون رفتی عطر نزن. ولی پیامبر به حضرت زهرا می‌گوید برای شوهرت عطربزن بیرون نزن.
اسلام به زن شوهر نابینا می‌گوید درست است زن را نمی‌بیند که زن خودش را آرایش کند ولی بینی که درادزن عطر بزندپس در اسلام باید لذت‌های طبیعی باشد. و اگر می‌خواهند جلوی فساد گناه را بگیرند زمینه اصلاح را بوجود آورند.
پیامبر(صل الله علیه و آله) می‌فرماید «من کان له صبی فلیتصاب له»(عوالی‏اللآلی، ج‏۳، ص‏۳۱۱) هرکس در خانه بچه دارد بچه شود. بچه می‌خواهد صدای بزغاله در بیاورد در بیاور. برای اینکه بچه غریزه‌ای دارد و باید غریزه‌اش تامین شود. اگرمی خواهی پستونک ندهی باید پستون بدهی تا انگشت نمکد.
«اللَّهُمَّ أَغْنِنِی بِحَلَالِکَ عَنْ حَرَامِک»(المصباح‏کفعمی، ص‏۱۷۴) خدایا غریزه‌ای دارم و غریزه‌ام را با حلال تامین کن تا به حرام کشیده نشود. «رَکْعَتَانِ یُصَلِّیهِمَا الْمُتَزَوِّجُ أَفْضَلُ مِنْ سَبْعِینَ رَکْعَهً یُصَلِّیهَا أَعْزَبُ»(کافى، ج‏۵، ص‏۳۲۸) دو رکعت نماز که آدم زندار بخواند بهتر ازهفتاد نمازی است که آدم بی زن بخواند. قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص: «مَنْ تَزَوَّجَ فَقَدْ أَحْرَزَ نِصْفَ دِینِهِ»(أمالى طوسى، ص‏۵۱۸) هرکس زن بگیرد نصف دینش راحفظ کرده است ولی طور برداشت نشود که اگر با یک زن نصف دین کامل می‌شود با دو زن تمام دین حفظ می‌شود.
بعضی چیزها یکی‌اش درست است اما دومیش خراب می‌کند مثل اللهاکبر نماز. البته این طور نیست که اگر بی زن به دعای کمیل رفت درست نیست ولی وقتی رفت دعا کند که زن بگیرد. لذا زن‌ها و دخترها زود ازدواج کنند.
حدیث داریم خوشا به حال آن مردی که دخترش در خانه شوهر حیض بشود. حدیث داریم دختر مثل میوه می‌ماند اگر رسید و نچیدی باد وآفتاب آن را از بین می‌برد. اگر می‌خواهیدزمینه فساد کم شود دختر دارها زود دختر عروس کنند و پسر دارها زود داماد کنند و زمینه عروسی را راحت بگیرند تا مشکلات حل شود.
(تکرار مطالب قبلی) خدایا به مقام محمد و آل محمد عبادت عبادت کنندگان را قبول کن و اخلاص به مامرحمت کن روز قیامت همه ما را پیش خودت سر افراز قرار بده تا هستیم عمرمان فدای اسلام و اگر قراراست نباشیم عمرمان با شهادت د رراه خدا گرفته شود.
والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته