به نام خدا
پرسش: آیا امام زمان (عج) و حضرت عیسی (ع) با هم ظهور می کنند ؟
پاسخ: مقدمه اول: حضرت عیسی(ع) به نص و تصریح قرآن کریم از دنیا نرفته است و هنوز هم زنده است و خداوند او را به آسمانها برده است«زمانی که دشمنانش میخواستند او را بکشند کس دیگری را اشتباهاً به جای حضرت عیسی(ع) به دار آویختند». قرآن در این مورد میفرماید: «… وَ ما قَتَلُوهُ وَ ما صَلَبُوهُ وَ لکِنْ شُبِّهَ لَهُمْ وَ إِنَّ الَّذِینَ اخْتَلَفُوا فِیهِ لَفِی شَکٍّ مِنْهُ ما لَهُمْ بِهِ مِنْ عِلْمٍ إِلاَّ اتِّباعَ الظَّنِّ وَ ما قَتَلُوهُ یَقِیناً * بَلْ رَفَعَهُ اللَّهُ إِلَیْهِ … ؛ … او را نکشتند و او را به صلیب نکشیدند، بلکه این بر آنان مشتبه شد (کسی شبیه حضرت عیسی کشته شد). و خداوند او را به سوی خود بالا برد… »(نساء ، ۱۵۷-۱۵۸).
مقدمه دوم: حضرت عیسی(ع) قبل از فوتش نزول میکند. چنان که در بعضی روایات آمده که حضرت عیسی(ع) در آخر الزمان از آسمان میآید و یهود و نصاری در آن روز به وی ایمان میآورند.(ترجه المیزان، ج5، ص220 ذیل آیه ۱۵۹ سوره نساء).(و ایمان به حضرت عیسی(ع) مصداق پیدا نخواهد کرد مگر زمانی که ایمان به پیامبر خاتم بیاورند. چون حضرت عیسی(ع) بشارت به آمدن وجود مبارک پیامبر اسلام داده بود.).
مقدمه سوم: این نزول از آسمان در زمان ظهور حضرت ولی عصر(ع) خواهد بود.
حال به اصل سؤال و جواب میپردازیم:
از جله مسائلی که در روایات ما به آن پرداخته شده است مسئله نزول حضرت عیسی(ع) از آسمان هنگام ظهور امام زمان(ع) و اقتدای حضرت عیسی(ع) در نماز به امام زمان(ع) است. این روایات که متعدد است .
پرسش: آیا امام زمان و حضرت عیسی در یک زمان ظهور می کنند ؟
پاسخ: مقدمه اول: حضرت عیسی(ع) به نص و تصریح قرآن کریم از دنیا نرفته است و هنوز هم زنده است و خداوند او را به آسمانها برده است«زمانی که دشمنانش میخواستند او را بکشند کس دیگری را اشتباهاً به جای حضرت عیسی(ع) به دار آویختند». قرآن در این مورد میفرماید: «… وَ ما قَتَلُوهُ وَ ما صَلَبُوهُ وَ لکِنْ شُبِّهَ لَهُمْ وَ إِنَّ الَّذِینَ اخْتَلَفُوا فِیهِ لَفِی شَکٍّ مِنْهُ ما لَهُمْ بِهِ مِنْ عِلْمٍ إِلاَّ اتِّباعَ الظَّنِّ وَ ما قَتَلُوهُ یَقِیناً * بَلْ رَفَعَهُ اللَّهُ إِلَیْهِ … ؛ … او را نکشتند و او را به صلیب نکشیدند، بلکه این بر آنان مشتبه شد (کسی شبیه حضرت عیسی کشته شد). و خداوند او را به سوی خود بالا برد… »(نساء ، ۱۵۷-۱۵۸).
مقدمه دوم: حضرت عیسی(ع) قبل از فوتش نزول میکند. چنان که در بعضی روایات آمده که حضرت عیسی(ع) در آخر الزمان از آسمان میآید و یهود و نصاری در آن روز به وی ایمان میآورند.(ترجه المیزان، ج5، ص220 ذیل آیه ۱۵۹ سوره نساء).(و ایمان به حضرت عیسی(ع) مصداق پیدا نخواهد کرد مگر زمانی که ایمان به پیامبر خاتم بیاورند. چون حضرت عیسی(ع) بشارت به آمدن وجود مبارک پیامبر اسلام داده بود.).
مقدمه سوم: این نزول از آسمان در زمان ظهور حضرت ولی عصر(ع) خواهد بود.
حال به اصل سؤال و جواب میپردازیم:
از جله مسائلی که در روایات ما به آن پرداخته شده است مسئله نزول حضرت عیسی(ع) از آسمان هنگام ظهور امام زمان(ع) و اقتدای حضرت عیسی(ع) در نماز به امام زمان(ع) است. این روایات که متعدد است هم در کتب شیعه آمده است و هم در کتب اهل سنت. ما به چند روایت بسنده میکنیم.
۱. در صحیح مسلم که از اصلیترین کتب حدیثی اهل سنت است آمده است که جابر بن عبدالله انصاری از پیامبر(ص) نقل میکند که حضرت فرمودند: «دائماً طایفهای از امتم بر حق و ظاهرند تا روز قیامت. سپس فرمود: عیسی بن مریم از آسمان فرود آید. امیر آنها به حضرت عیسی میگوید پیش آی و برای ما امامت کن او در جواب میگوید: «خیر به راستی بعضی از شما بر بعضی دیگر امیر است به جهت اکرام خدا بر این امت»».(صحیح مسلم، ج1،ص ۱۳۷).
۲. ابو سعید خدری از رسول خدا(ص) نقل میکند که آن حضرت فرمودند: «منا الذی یصلی عیسی بن مریم خلفه؛ از ماست کسی که عیسی بن مریم به او اقتدا کرده و نماز میگزارد»(مسند احمد، ج1، ص84).
۳. امام باقر(ع) فرمودند: …. خداوند عزوجل به واسطه او دینش را ظاهر میکند. هر چند مشرکان به آن کراهت داشته باشند. روی زمین جای خرابی نیست مگر آن که آباد میشود. و روح الله عسی بن مریم فرود میآید و پشت سر او آقامه نماز خواهد کرد(و ینزل روح الله عیسی بن مریم فیصلی خلفه).(بحار الانوار، ج52، ص191، حدیث ۲۴).
گفتنی است آنچه از روایات استفاده میشود اصل نزول حضرت عیسی(ع) و نمازخواندن ایشان پشت سر امام مهدی(ع) است. و در رابطه وقت نزول حضرت عیسی هنگام ظهور، سخنی به ما نرسیده است.
پرسش: آیا پس از ظهور حضرت مهدی (عج) حضرت عیسی ظهور می کند ؟
پاسخ: آنچه از ظاهر روایات استفاده میشود آن است که نزول حضرت عیسی(ع) در همان اوایل ظهور امام مهدی(ع) خواهد بود و با نماز خواندن پشت سر امام عصر(ع) امامت ایشان را تایید میکند. به نظر میآید این اقدام باعث میشود عده زیادی از مسیحیان مسلمان شوند.
پرسش: نقش حضرت عیسی (ع) پس از ظهور امام مهدی چیست؟ اینکه گفته می شود عیسی (ع) پشت سر حضرت می ایستند درست است آیا مقام پیامبر بالاتر از امام نیست؟
پاسخ: آنچه در روایات آمده، نماز خواندن حضرت عیسی(ع) پشت سر امام مهدی(عج) است و در این زمینه دلیلی اقامه نشده است. اما با توجه به کثرت جمعیت مسیحیان، این نماز باعث میشود حقانیت دین اسلام ثابت شود و عده زیادی از مسیحیان به اسلام بپیوندند و این امر هم سبب پیشرفت بسیار سریعتر و قیام حضرت شده و هم جلوی مخالفت و احیاناً جنگ را میگیرد.
در مورد بخش دوم سؤال باید توجه داشت که اولا ما بر اساس روایات، معتقدیم ائمه معصومین از همه انبیای گذشته (به جز پیامبر اسلام) بالاتر بودند. و ثانیا حضرت عیسی(ع) هر چند پیامبر خدا و صاحب شریعت است. ولی دوره شریعت او پایان یافته و با آمدن دین اسلام دین او نسخ شده است. حضرت مهدی(عج) نیز در حال حاضر مقام زعامت و پیشوایی را به عهده دارد. و از طرف خداوند به عنوان وصی پیامبر، احیاگر دین اسلام بوده و واسطه فیض الهی است. از این رو نماز خواندن حضرت عیسی(ع) پشت سر ایشان شگفت آور نخواهد بود.
البته این نکته فراموش نشود که در نزد ما مقام امامت از مقام نبوت بالاتر است؛ چنان که حضرت ابراهیم(ع) پس از موفقیت در امتحانات الهی به مقام امامت نیز نایل آمد.(بقره، آیه ۱۲۴).