مرکز مطالعات وتحقیقات جنگ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در کتاب “هویزه ،آخرین گامهای اشغالگر”از مجموعه کتابهای “روزشمار جنگ ایران وعراق”حوادث این روز را اینگونه بیان می کند:جمعه ۱۴ آذر ۱۳۵۹ ۲۶ محرم ۱۴۰۱ ۵ دسامبر ۱۹۸۰
در ادامه عملیات نفوذی که با گذشتن از رودخانه کرخه نور صورت گرفت ، امروز نیز واحدی متشکل از ارتش ،سپاه و بسیح عشایر دزفول با عبور از عرض رودخانه ، در دشت آزادگان به قرارگاه یک گردان از نیروهای دشمن حمله کردند که طی چهار ساعت درگیری حدود ۲۰ تن از افراد دشمن کشته شدند و چندین سنگر دشمن نیز منهدم شد . طی این عملیات ۵ تن از افراد خودی به شهادت رسیدند . ( ۱ ) در این روز هوانیروز عملیات متعددی انجام داد از جمله : ۵ هلی کوپتر ، پادگان اشغال شدۀ حمید را در کیلومتر ۴۵ جاده اهواز خرمشهر که از مراکز عمده پشتیبانی نیروهای عراق است ، مورد حمله قرار دادند . بنا به گزارش دفتر مرکزی خبر ، ۹ تانک و نفربر دشمن طی این حمله منهدم شد . ( ۲ ) همچنین با آتش توپخانۀ ارتش در منطقه البحار یک برج دیدبانی هدف قرار گرفت . ( ۳ )
رخدادهای دیگر:
در منطقه دب حردان ، دشمن یک سد دیگر در مقابل آبی که توسط نیروهای خودی به جبهه عراقی ها جاری شده ، احداث کرد . ارتفاع این سد ۵ / ۲ متر گزارش شده است . ( ۴ )
در منطقه میانی ، تبادل آتش توپخانه ها ادامه داشت . طی درگیریهایی در مناطق زله زرد ، سومار ، کنجان چم و سرپل ذهاب ، توسط نیروهای سپاه و ارتش ضربانی بر دشمن وارد آمد . ( ۵ )
در این روز طی جلسه ای که با وساطت مقامات عراقی با شرکت قاسملو ( دبیر کل حزب دموکرات کردستان ایران ) ، شیخ عزالدین حسینی و دکتر عثمان نقشبندی برگزار شد ، از آنان خواسته شد به اختلافات داخلی خود پایان دهند . یکی از مقامات عراقی خطاب به نامبردگان یادآور شد که کمک های نظامی عراق به آنان جهت جنگ با ایران است نه جهت درگیری با یکدیگر . ( ۶ )
عراق طی اطلاعیه ای ( شماره ۱۶۸ ) ، به حمله نیر وی هوایی جمهوری اسلامی به استان سلیمانیه ، عماره و اربیل اشاره کرد و گفت : در این حملات خساراتی به مناطق یاد شده وارد شد . ( ۷ )
وضعیت شهر و جبهه شوش درگزارشی از خبرگزاری پارس مورد بررسی قرار گرفته است . خبرنگار ضمن گزارش درباره حساسیت نظامی و موقعی ت اقتصادی این جبهه می گوید :
شوش یکی از جبهه های با اهمیت خوزستان است که از لحاظ تبلیغاتی کمتر بدان توجه شده است . اهمیت این جبهه به این لحاظ است که خط راه آهن و جاده ارتباطی اهواز اندیمشک از مجاورت شوش عبور می کند و قطع این راهها هم بر جبهه اهواز و هم بر جبهه دزفول تأثیر زیادی خواهد گذاشت . علاوه بر این دشمن با اشغال شوش به آسانی بر واحدهای صنعتی و پاسگاههای نظامی مناطق اطراف شهر مسلط خواهد شد . جنبه دیگر اهمیت این جبهه موقعیت فعلی دشمن در منطقه است . در منطقه وسیعی که در این جبهه به اشغال بعثی ها درآمد ه ، بعضی تأسیسات نظامی رژیم سابق مانند یک ایستگاه رادار با سکوی پرتاب موشک ضد هوایی و تعدادی سنگرهای بتونی زمستانی و تابستانی نیز به دست دشمن افتاده و در تثبیت موقعیت نیروهای متجاوز بعث کمک زیادی نموده است .
قسمت بعدی این گزارش شامل چگونگی حضور نیروهای عر اقی در غرب این شهر ، به موازات رودخانه کرخه است … هم اکنون بعثی ها در بعضی نقاط فقط چهار کیلومتر با رودخانه کرخه فاصله دارند و کمترین فاصله آنان با شهر شوش هفت کیلومتر است . قابل توجه این که شوش یکی از سه شهر جنگی خوزستان است که دشمن توانسته تمامی ساکنین و آن را وادار به ترک خانه و کاشانه سازد . دشمن جنایتکار در مناطق اشغالی غرب شوش نیروهای زیادی مستقرنموده است . بنا به گفته دیده بانهای ارتش جمهوری اسلامی ایران بیش از ۲۰۰ تانک و خودروی دشمن در این جبهه مستقر هستند . گفته می شود قسمتی از تدارکات جبهه سوسن گرد از این منطقه تامین می شود .
همچنین پیرامون وضعیت شهر و چگونگی گذران اهالی شهر و آبادی های اطراف شوش دراین گزارش آمده است : از همان روزهای آغاز جنگ شهر شوش هدف آتش توپخانه دور زن دشمن قرار گرفت و به تدریج از سکنه داخلی و اهالی شهر که تعدادی زیادی از آن ان را عشایر عرب زبان تشکیل می دادند ، به روستاها و محلهای امن کوچ کرده اند . بعضی از آنها در ایستگاههای راه آهن اندیمشک اهواز و مکانهای دیگر بدون وسایل گرم کننده در شرایط سختی به سر می برند و نیاز فراوانی به وسایل اولیه زندگی مانند چادر ، آرد و روغن دارن د . میان عشایر غرب منطقه تعدادی عوامل ضد انقلاب نیز وجود دارند که با دشمن در زمینه شناسایی منطقه همکاری می کنند و برای ایجاد رعب و وحشت در جاده ها دست به قتل و . غارت می زنند . ( ۸ )
در مورد آوارگان جنگ تحمیلی رادیو کلن به نقل از معاون اجرائی نخست وزیر ( بهزاد نبوی ) می گوید : تا به حال حدود یک میلیون نفر از مردم جنوب و غرب ایران در اثر حملات هوایی و موشکی ارتش عراق به شهرها و مراکز غیر نظامی آواره شده و به سوی شهرهای مرکزی و شمالی ایران سرازیر شده اند . ( ۹ )
دربارۀ از سرگیری صادرات نفت جمهوری اسلامی از اسکله نفتی خارک ، خبرگزاری فرانسه به نقل از محافل نفتی لندن گزارش داد : ایران به مشتریان نفتی خود اطلاع داده که نفت این کشور مجدداً در ترمینال خارک که به دنبال حملات هوایی عراق راکد مانده بود ، به جریان افتاده است . اما مشتریان ایران و همچنین صاحبا ن کشتی های نفتی از اعزام کشتی های خود برای بارگیری نفت در موقعیت کنونی خودداری می کنند . علاوه بر بیم از حملات هوایی ، افزایش مخارج بیمه را که در این ترمینال بسیار سنگین شده است ، مطرح ساخته اند . ( ۱۰ )
روزنامه الرای العام چاپ کویت زیر عنوان وساطت ا لجزایر برای آزادی گروگانها از قول خبرگزاری رویتر نوشت : نمایندگان الجزایر که حامل پیام و توضیح امریکایی ها در مورد گروگانها هستند ، روز گذشته وارد تهران شدند . ( ۱۱ ) روزنامه لوموند نیز نوشت : شانس آزاد شدنگروگانها در آیندۀ نزدیک با روشن شدن تصمیم امریک ا مبنی بر قبول شرایطی که توسط الجزایر به ایران داده نشده ، خیلی زیاد است . ( ۱۲ )
روزنامه جمهوری اسلامی : امروز نیز مردم شهرهای شیراز ، بندرعباس ، ساری ، انزلی ، سمنان ، اراک ، کاشمر ، دماوند ، پل دختر ، رودبار ، اسلام آباد ، نور ، بیرجند ، نایین ، فومن ، بجنورد و میناب ضمن تعطیل واحدهای صنفی در حمایت از روحانیت خط امام تظاهرات نمودند . ( ۱۳ )
منابع و ما خذ :
۱ روزنامه اطلاعات ، ۱۵ / ۹ / ۱۳۵۹ .
۲ سند شماره ۰۰۲۰۶۰ مرکز مطالعاتی و تحقیقات جنگ : دفتر سیاسی انتظامی استانداری خوزستان ، ۱۵ / ۹ / ۱۳۵۹ .
۳ سند شماره ۰۰۲۰۹۳ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ : ستاد مشترک ارتش ، ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۶ و سند شماره ۰۰۲۰۵۵ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ : ستاد مشترک ارتش ، ۱۴ / ۹ / ۱۳۵۹ .
۴ سند شماره ۰۰۲۰۴۸ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ : اطلاعات عملیات سپاه اهواز . ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۴
۵ ماخذ شماره ۱ .
۶ سند شماره ۰۰۲۰۴۵ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ : لشکر ۲۸ ، رکن ۲ ، . ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۴
۷ سند شماره ۰۰۲۰۷۱ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ : ستاد مشترک ارتش ، . ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۵
۸ خبرگزاری پارس ، » گزارشهای ویژه « ، نشریه ۲۶۱ ، ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۴ ، اهواز .
۹ خبرگزاری پارس ، » گزارشهای ویژه « ، نشریه ۲۶۲ ، ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۵ .
۱۰ ماخذ شماره ۹ ، خبرگزاری فرانسه ، لندن ، . ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۴
۱۱ ماخذ شماره ۹ ، روزنامه الرای العام ، ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۴ ، رویتر .
۱۲ ماخذ شماره ۹ ، روزنامه لوموند ، . ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۴
۱۳ روزنامه جمهوری اس لامی ، ۱۵ و . ۱۳۵۹/ ۹/ ۱۶
